Na een reiniging of vervanging van de gasklep moet het motorregelapparaat de standen van de klep opnieuw aanleren. Bij MQB-voertuigen start je deze gasklepadaptatie met CarPort via de Basisinstellingen van de motorelektronica – de eigenlijke procedure duurt slechts enkele seconden.
1. Wanneer is de adaptatie nodig?
De gasklep wordt bij moderne motoren elektrisch versteld (E-Gas). Het motorregelapparaat slaat daarvoor leerwaarden op, zoals de onderste mechanische aanslag en de noodloopstand van de klep. Deze leerwaarden kloppen niet meer wanneer:
- de gasklep is gereinigd, uit- en weer ingebouwd of vervangen,
- de gasklepeenheid losgekoppeld was (bijv. bij werkzaamheden aan het inlaatsysteem),
- het motorregelapparaat is vervangen of losgekoppeld,
- de accu is afgekoppeld of diep ontladen was,
- de gaspedaalmodule is uit- of ingebouwd.
Typische symptomen van ontbrekende of onjuiste leerwaarden:
- onrustig, “zagend” of te hoog stationair toerental
- slechte of vertraagde gasrespons
- EPC-lampje en noodloop
- foutcodes voor de gasklepsturing, bijv. P0638 (regelafwijking gasklepsteller) of P2101 (stelmotor gasklep)
MQB-motorregelapparaten adapteren de gasklep tot op zekere hoogte zelfstandig, bijv. kort na het inschakelen van het contact. Na een reiniging of vervanging kun je de adaptatie toch beter gericht starten en het resultaat controleren, in plaats van op de automatische aanpassing te vertrouwen.
2. Bij welke motoren is de adaptatie relevant?
Benzinemotoren (TSI/MPI): Hier is de gasklepadaptatie het eigenlijke onderwerp. Bij de MQB-benzinemotoren – de serie EA211 (1.0/1.2/1.4/1.5 TSI) evenals de EA888 (1.8/2.0 TSI, bijv. Golf GTI/R, Audi S3) – is de gasklep het centrale stelorgaan van de belastingregeling. Kloppen de aangeleerde aanslagen niet, dan lijdt vooral het stationair toerental eronder en kan het regelapparaat in noodloop gaan.
Dieselmotoren (TDI): Ook de MQB-diesels van de serie EA288 (1.6/2.0 TDI) hebben een gasklep (regelklep). Deze dient echter niet voor de belastingregeling, maar voor de uitlaatgasrecirculatie, de regeneratie van het roetfilter en het zacht afzetten van de motor. Deze klep leert zichzelf aan – vaak hoorbaar als een kort zoemen na het afzetten. Een handmatige aanleerprocedure is bij de diesel doorgaans niet nodig; afhankelijk van de motor is de basisinstelling daarvoor helemaal niet aanwezig.
Opmerking voor kenners van oudere modellen: De klassieke procedure via meetwaardeblok 060 of 098 (“ADP läuft”) bestaat bij MQB-voertuigen niet meer. Deze is vervangen door de basisinstelling “Test van gasklepadaptatie”, die de adaptatie start en het resultaat terugmeldt.
3. Voorwaarden
Aan alle voorwaarden moet tegelijk zijn voldaan, anders start de basisinstelling niet of wordt afgebroken:
- Diagnose-interface is verbonden (de statusbalk onderaan toont bijv. “Verbonden met K+CAN. Adapter gereed.”)
- Contact aan, motor uit
- Voet van het gaspedaal – gedurende de hele procedure niet aanraken
- Geen foutcodes in het motorregelapparaat (verhelp eerst de oorzaak, wis de fouten, schakel daarna het contact uit en weer in)
- Boordspanning minimaal ca. 11,5 V (sluit bij een zwakke accu een acculader aan)
- Koelvloeistoftemperatuur tussen ca. 5 en 95 °C (niet direct na een rit en niet bij strenge vorst)
- Gasklep is schoon of hersteld
4. De adaptatie met CarPort uitvoeren
- Open het regelapparaat 01 Motorelektronica (bijv. via het adresveld linksboven).
- Ga naar het tabblad “Basisinstellingen”.
- Zoek in de bloklijst links het blok “Test van gasklepadaptatie” – het snelst door in het veld Filter gasklep in te typen. In het voorbeeld is dit blok 814; het nummer kan per motor verschillen.
- Selecteer het blok en klik op “Start”.
- Wacht tot de basisinstelling als voltooid wordt gemeld. Bedien ondertussen niets aan het voertuig – in het bijzonder niet het gaspedaal.
Dat er onder Parameter “Niet beschikbaar” staat, is normaal – deze basisinstelling heeft geen invoerwaarden nodig.
- Schakel daarna het contact uit en wacht ongeveer 30 seconden, zodat het regelapparaat de leerwaarden duurzaam opslaat.
5. Het resultaat controleren
- Schakel het contact weer in en lees het foutgeheugen van de motorelektronica uit – er mogen geen nieuwe fouten voor de gasklepsturing opgeslagen zijn.
- Start de motor en controleer het stationair toerental: dit moet stabiel zijn en het toerental op het gebruikelijke niveau liggen.
- Wordt de basisinstelling afgebroken of meldt deze een fout, controleer dan de voorwaarden uit stap 3 (foutgeheugen, spanning, temperatuur) en herhaal de adaptatie.
6. Valkuilen en opmerkingen
- Eerst het foutgeheugen: Met opgeslagen fouten in de motorelektronica verloopt de adaptatie niet betrouwbaar. Verhelp eerst de oorzaak, wis de fouten, contact uit/aan – en adapteer daarna.
- Niet “over” een verkoolde klep adapteren: Is de gasklep sterk vervuild, dan leert het regelapparaat verkeerde aanslagen aan. Eerst reinigen, dan aanleren.
- Voorzichtig bij het reinigen: Gebruik geen agressieve oplosmiddelen zoals pure aceton – deze tasten de coating van de klep aan, waardoor deze sneller weer vervuilt. Gebruik een speciale gasklepreiniger en een zachte doek of zachte borstel.
- Onrustig stationair toerental direct na het reinigen: Een licht verhoogd toerental of een wat stroef stationair is in het begin normaal. Het regelapparaat verfijnt de leerwaarden tijdens de volgende ritten vanzelf.
- Zwakke accu: Zakt de spanning tijdens de adaptatie in, dan wordt deze afgebroken of worden er verkeerde waarden aangeleerd. Sluit bij twijfel een acculader aan.
- Afwijkend bloknummer: Het nummer van de basisinstelling verschilt per motor en regelapparaatsoftware. Zoek bij twijfel via het veld Filter naar gasklep.
- Diesel: Vind je bij een TDI geen passende basisinstelling, dan is dat geen fout – de regelklep leert zichzelf daar zelfstandig aan (zie stap 2).